‹ Trang chủ
Trẻ học vui
Mặt Trời vàng ấm và Mặt Trăng trắng ngọc bay lên trời từ mái một ngôi nhà lớn, nước xanh đã dâng ngập mái cùng cá, rùa và ếch.

Vì sao Mặt Trời và Mặt Trăng sống trên trời

Truyện dân gian của người Efik, đông nam Nigeria

Đọc khoảng 4 phút

Chuyện tối nay ở Nigeria, một đất nước ở châu Phi. Ở vùng đông nam nước ấy, gần biển, có người Efik sinh sống. Đó là vùng đất nóng ẩm, có nhiều sông lạch, rừng đước và những cơn mưa rào thật to. Người Efik kể chuyện này cho con cháu từ rất lâu rồi.

Ngày xửa ngày xưa, Mặt Trời chưa ở trên trời. Mặt Trời sống dưới mặt đất, cũng như mọi người. Và Mặt Trời có một người bạn thân nhất, đó là Nước.

Mặt Trời quý Nước lắm. Mặt Trời hay sang nhà Nước chơi, lần nào cũng ngồi thật lâu. Nhưng lạ một điều: Nước chưa bao giờ sang nhà Mặt Trời lấy một lần.

Một hôm, Mặt Trời không nhịn được nữa, hỏi bạn: “Sao bạn chẳng bao giờ sang nhà mình chơi?”

Nước đáp: “Nhà bạn không đủ rộng đâu. Mình mà sang, thì phải dẫn theo cả họ hàng nhà mình. Người nhà mình đông lắm, chiếm nhiều chỗ lắm. Mình mà vào, có khi bạn phải chạy ra ngoài ấy chứ.”

Rồi Nước nói thêm: “Nếu bạn muốn mình sang chơi, bạn phải xây một ngôi nhà thật lớn, có sân thật rộng. Nhưng mình nói trước, phải rộng thật là rộng, rộng hơn bạn nghĩ nhiều.”

Mặt Trời hứa sẽ xây. Mặt Trời về nhà, mở cửa ra thì vợ là Mặt Trăng đang chờ, cười thật tươi. Mặt Trời kể cho Mặt Trăng nghe lời hứa với Nước.

Ngày hôm sau, hai vợ chồng bắt tay vào xây. Họ xây một ngôi nhà rộng mênh mông, sân bao quanh cũng rộng mênh mông, đủ chỗ cho bao nhiêu khách cũng được.

Nhà xây xong, Mặt Trời mời Nước hôm sau sang chơi.

Hôm sau, Nước tới. Đứng ngoài cổng, Nước gọi vào: “Bạn ơi, mình vào được không? Có an toàn không?”

Mặt Trời vui vẻ đáp: “Vào đi bạn ơi, vào đi!”

Thế là Nước bắt đầu chảy vào. Chảy vào cùng với Nước là cả họ hàng nhà Nước: cá lớn, cá bé, cua, ốc, tôm, ếch, rùa, đủ mọi con vật sống dưới nước.

Chẳng mấy chốc, nước đã ngập tới đầu gối. Nước hỏi: “Vẫn còn an toàn chứ bạn?”

“Vẫn ổn mà!” Mặt Trời đáp.

Thế là nước lại chảy vào thêm. Nước dâng lên, dâng lên, tới khi cao ngang đầu người. Nước lại hỏi: “Bạn có muốn thêm người nhà mình vào nữa không?”

Mặt Trời và Mặt Trăng chưa từng thấy chuyện này bao giờ, nên chẳng biết đường mà từ chối. Cả hai cùng đáp: “Có chứ, cứ vào đi!”

Nước cứ thế chảy vào. Nước dâng cao tới mức Mặt Trời và Mặt Trăng phải trèo lên tận nóc nhà mà ngồi.

Nước lại hỏi một lần nữa. Và hai vợ chồng vẫn trả lời như cũ. Thêm bao nhiêu họ hàng nhà Nước ùa vào. Chẳng bao lâu, nước dâng tràn qua cả nóc nhà.

Không còn chỗ nào để ngồi nữa, Mặt Trời và Mặt Trăng đành bay lên, bay lên mãi, lên tận bầu trời.

Từ đó tới nay, hai vợ chồng vẫn ở trên ấy. Ban ngày, Mặt Trời nhìn xuống những dòng sông và biển cả. Ban đêm, tới lượt Mặt Trăng.

Trò chuyện cùng con

Vài điều ba mẹ có thể nhắc tới sau khi đọc, nếu con muốn nói thêm về câu chuyện:

  • Mặt Trời thương bạn nên mời bạn tới, và cứ thế nói “có” mãi dù nhà đã ngập. Đôi khi, nói “thôi, đủ rồi” với người mình quý cũng là điều nên làm.
  • Nước đã nói trước là nhà mình đông lắm. Nghe kỹ lời người khác nói trước có thể giúp mình tránh được rắc rối.
  • Đây là kiểu truyện “vì sao” mà nước nào cũng có. Ba mẹ có thể cùng con nghĩ ra một truyện “vì sao” của riêng nhà mình, ví dụ vì sao mèo thích nằm nắng.

Câu hỏi lúc tắt đèn: Nếu được sống trên trời như Mặt Trăng, ban đêm con muốn nhìn xuống chỗ nào nhất?

Nguồn và cách kể lại

Truyện được Trẻ học vui kể lại bằng lời mới, dựa trên các nguồn dưới đây, và không sao chép bản dịch hiện đại nào. Tranh minh hoạ do Trẻ học vui tạo bằng AI cho truyện này.

Bản kể theo đúng bản Dayrell năm 1910: Nước báo trước nhà phải thật rộng, Mặt Trời và Mặt Trăng xây nhà, nước dâng từ đầu gối lên ngang đầu người, lên tới nóc nhà, rồi hai vợ chồng bay lên trời. Không thêm sự kiện nào. Vùng đất của người Efik, tên những con vật dưới nước và câu cuối về ngày và đêm là chi tiết thêm.